← Ngày này năm xưa

Ngày 22/9: Ngày này năm xưa có sự kiện gì?

Biên tập: · 15/10/2026
Ngày 22/9/1940, quân Nhật tiến vào Đông Dương; 122 năm sau, Lincoln ban hành Tuyên ngôn Giải phóng Nô lệ.

Ngày 22 tháng 9 ghi dấu bước ngoặt đưa Đông Dương vào vòng xoáy Thế chiến II và văn kiện lịch sử xóa bỏ chế độ nô lệ ở nước Mỹ.

1940Quân Nhật tiến vào Đông Dương

Ngày 22/9/1940, quân đội Nhật Bản chính thức tiến vào Đông Dương sau khi ép chính quyền thực dân Pháp ở Hà Nội ký hiệp định cho phép Nhật đóng quân. Từ đây, nhân dân Đông Dương rơi vào cảnh 'một cổ hai tròng' – vừa bị Pháp đô hộ, vừa bị Nhật bóc lột tàn bạo. Chính sách vơ vét thóc gạo của Nhật cùng với sự bóc lột của Pháp là nguyên nhân trực tiếp gây ra nạn đói khủng khiếp năm Ất Dậu 1945 làm hơn 2 triệu đồng bào ta chết đói. Sự kiện 22/9/1940 đặt Đông Dương vào tâm điểm Chiến tranh Thế giới thứ hai ở châu Á.

Nguồn: Tạp chí Tri thức (trithuc.itrithuc.vn)

1862Lincoln ban hành Tuyên ngôn Giải phóng Nô lệ

Ngày 22/9/1862, giữa lúc Nội chiến Mỹ diễn ra ác liệt, Tổng thống Abraham Lincoln ban hành Tuyên ngôn Giải phóng Nô lệ (sơ bộ), tuyên bố từ ngày 1/1/1863, mọi nô lệ tại các bang ly khai đều được tự do. Dù ban đầu chỉ áp dụng hạn chế, văn kiện này đã biến cuộc nội chiến thành cuộc chiến tranh xóa bỏ chế độ nô lệ, thu hút hàng chục vạn người da đen gia nhập quân đội Liên bang. Tuyên ngôn là bước ngoặt đạo đức của nước Mỹ, đặt nền móng cho Tu chính án thứ 13 (1865) chính thức xóa bỏ chế độ nô lệ trên toàn quốc.

Nguồn: Wikipedia (Tuyên ngôn Giải phóng Nô lệ)

1980Bùng nổ chiến tranh Iran – Iraq

Ngày 22/9/1980, Iraq dưới sự lãnh đạo của Saddam Hussein bất ngờ phát động cuộc tấn công quy mô lớn vào Iran, mở màn cuộc chiến tranh Iran – Iraq kéo dài 8 năm – một trong những cuộc chiến đẫm máu nhất thế kỷ XX. Nguyên nhân sâu xa là tranh chấp lãnh thổ, sắc tộc và tôn giáo cùng tham vọng bá quyền khu vực. Cuộc chiến khiến hơn 1 triệu người hai bên thiệt mạng, cả hai nền kinh tế kiệt quệ, và chứng kiến việc sử dụng vũ khí hóa học trên quy mô lớn. Chiến tranh kết thúc năm 1988 mà không bên nào giành thắng lợi quyết định.

Nguồn: Wikipedia (Chiến tranh Iran – Iraq)

1985Ký Hiệp định Plaza về can thiệp tiền tệ

Ngày 22/9/1985, tại khách sạn Plaza (New York), bộ trưởng tài chính 5 cường quốc Mỹ, Anh, Pháp, Tây Đức và Nhật Bản ký kết Hiệp định Plaza – thỏa thuận can thiệp phối hợp nhằm làm đồng đô la Mỹ mất giá so với đồng yên Nhật và đồng mark Đức. Sau hiệp định, đồng yên tăng giá gần gấp đôi chỉ trong hai năm, giúp giảm thâm hụt thương mại của Mỹ nhưng cũng đẩy Nhật Bản vào bong bóng tài sản khổng lồ, dẫn tới 'thập kỷ mất mát' của kinh tế Nhật. Hiệp định Plaza được coi là một trong những can thiệp tiền tệ táo bạo nhất lịch sử hiện đại.

Nguồn: Wikipedia (Hiệp định Plaza)

← Ngày 21/09Ngày 23/09 →
Nội dung tổng hợp từ sử liệu và báo chí chính thống, đã qua kiểm chứng ngày-tháng-năm. Lịch Lành là trang văn hóa tham khảo.

Bài viết liên quan