Tết Đoan Ngọ: ‘Diệt sâu bọ’ bằng cơm rượu – Bí ẩn sức khỏe từ mùng 5 tháng 5

Tết Đoan Ngọ là ngày gì và tại sao gọi là “diệt sâu bọ”?

Tết Đoan Ngọ (mùng 5 tháng 5 âm lịch) là ngày lễ cổ truyền của người Việt, gắn liền với quan niệm “diệt sâu bọ”. Theo dân gian, vào thời điểm chuyển mùa, cơ thể con người dễ sinh bệnh tật do sâu bọ, côn trùng phát triển mạnh. Người xưa tin rằng ăn các món đặc trưng như cơm rượu vào sáng sớm khi còn đói sẽ giúp tiêu diệt ký sinh trùng trong cơ thể, bảo vệ sức khỏe. Đây là phong tục thể hiện triết lý sống hài hòa với thiên nhiên, biết tận dụng cây cỏ quanh mình để thanh lọc cơ thể.

Phong tục chính trong ngày Tết Đoan Ngọ gồm những gì?

Phong tục quan trọng nhất là ăn cơm rượu vào sáng sớm mùng 5. Rượu nếp lên men có tính ấm, cay, theo dân gian giúp “đánh bay” sâu bọ trong bụng. Thường có hai loại: cơm rượu trắng (nếp cái hoa vàng) và cơm rượu đỏ (nếp than hoặc nếp cẩm). Sau đó, người dân đi hái lá xông như lá bưởi, lá sả, hương nhu, tía tô... đem về nấu nước xông hoặc tắm, giúp khử trùng, xua đuổi côn trùng. Các phong tục khác gồm ăn trái cây chua (mận, vải, chôm chôm), uống rượu ngâm, treo lá ngải cứu trước cửa nhà để trừ tà, đuổi muỗi.

Ngày nay người Việt còn giữ phong tục Tết Đoan Ngọ không?

Dù cuộc sống hiện đại, nhiều gia đình vẫn duy trì Tết Đoan Ngọ. Cơm rượu, trái cây mùa hè, nước lá xông vẫn được chuẩn bị vào mùng 5 tháng 5 âm lịch. Đây là nét đẹp văn hóa, nhắc nhở con cháu về truyền thống uống nước nhớ nguồn, biết trân trọng sức khỏe và thiên nhiên. Phong tục này không chỉ là diệt sâu bọ theo nghĩa đen mà còn là thời điểm chăm sóc sức khỏe, thanh lọc cơ thể sau mùa đông dài, thể hiện sự hài hòa giữa con người và thiên nhiên.